Środa Popielcowa
Sortuj wg: Data | Nazwa

Środa Popielcowa 2019

6 marca (środa) Już za: +109 dni
Kiedy przypada Środa Popielcowa w kolejnych latach:
  • Środa Popielcowa 2020r. przypada 26 lutego (środa)
  • Środa Popielcowa 2021r. przypada 17 lutego (środa)
Nie jest to dzień ustawowo wolny od pracy Czytaj więcej »
W tym dniu zajęcia edukacyjne odbywają się normalnie (chyba że przypada w weekend) Czytaj więcej »
W tym dniu sklepy są otwarte (chyba że przypada w niedzielę z zakazem handlu) Czytaj więcej »
W tym dniu uczestnictwo we Mszy Świętej jest nieobowiązkowe (chyba że przypada wtedy inne święto kościelne lub niedziela) Sprawdź msze w Twoim kościele » Czytaj więcej »
Marzec 2019
pn wt śr cz pt so n

25

26

27

28

Tłusty czwartek

1

2

3

4

5

Ostatki

6

Środa Popielcowa

7

8

Dzień Kobiet

9

10

Dzień Mężczyzny

11

12

13

14

15

16

17

Dzień Świętego Patryka

18

19

20

21

Pierwszy dzień wiosny

22

23

24

25

26

27

28

29

30

31

Zmiana czasu na letni

1

Prima aprilis

2

3

4

5

6

7

Środa Popielcowa, znana także jako Popielec, to – w kalendarzu liturgicznym – pierwszy dzień Wielkiego Postu, wypadający w siódmą środę przed Wielkanocą. Jest świętem ruchomym, zależnym od Niedzieli Wielkanocnej. Data Popielca wyznaczana jest na podstawie kościelnej pełni księżyca, dlatego zwykle wypada między 5 lutego a 10 marca.

Tradycja Środy Popielcowej związana jest z posypywaniem głów popiołem. Od czasów pogańskich popiół był symbolem przemijania, odrodzenia i zmartwychwstania (mitologiczny związek frazeologiczny „odradzać się jak Feniks z popiołów”). W Kościele Katolickim zwyczaj ten wprowadził papież Urban II w XI stuleciu. Podczas Mszy Świętej kapłan posypuje głowy wiernych na znak odpokutowania popiołem pochodzącym z palm święconych podczas Niedzieli Palmowej. Symbolika tego obrzędu nawiązuje do słów z Księgi Rodzaju „bo prochem jesteś i w proch się obrócisz!” i ma przypominać o przemijalności życia.

Około sto lat temu Popielec był Wstępną Środą. Ówczesna Wstępna Środa była dniem łączącym w sobie ostatnie karnawałowe zabawy i początek czterdziestodniowej pokuty. Rano pozwalano sobie jeszcze na przyjemności, ale wieczorem udawano się na Mszę popielcową i rozpoczynano post. Dziś zapomniane już zwyczaje niegdyś były rygorystycznie przestrzegane. W Środę Popielcową nie jadano tłustych potraw, takich jak smalec, masło czy śmietana, a także wynoszono na strych patelnie będące symbolem obfitego jedzenia. Starannie czyszczono wszystkie naczynia, aby nie został w nich żaden ślad po okrasie. Jeszcze w ubiegłym stuleciu poszczono nie tylko w Środę Popielcową, ale przez cały Wielki Post. Najbardziej znaną postną potrawą był żur wielkopostny podawany ze śledziem, którego szkielet był wieszany w chatach i karczmach na znak postu. Innym daniem był tzw. podkurek zapustny, czyli posiłek spożywany we wtorkową noc, lekki i składający się głównie z nabiału. Często na kolacji podawany był suchy placek drożdżowy bez dodatków (także bez cukru). Taka wieczerza miała przygotowywać domowników do postu. W wielu domach surowo przestrzegano wstrzemięźliwości nie tylko w Popielec, ale bardzo często na okres czterdziestu dni znikały ze stołów słodycze, mięso i miody. Wszystko co kojarzone było z zabawą również dokładnie chowano – wielobarwne stroje, instrumenty muzyczne czy kolorowe lampiony.

Za panowania Augusta III, rozpowszechniony był zwyczaj dawania worków z popiołem, którymi potrząsano nad głowami. Obsypanie misą z popiołem swojego wybranka, czy też sprzątnięcie rozsypanego pyłu sprzed domu, oznaczało przyjęcie zalotów.

Dziś Środa Popielcowa rozpoczyna okres oczekiwania na Wielkanoc. Pokutny charakter wyraża nakazany dla katolików w tym dniu post ścisły. Dopuszcza się więc spożycie jednego posiłku do syta i dwóch lżejszych oraz wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych.

W tym dniu obowiązuje ścisły post (ilościowy i jakościowy), a także rozpoczyna się 40-dniowa pokuta, powinno się wystrzegać hucznych zabaw, czy napojów alkoholowych.

Polub ten artykuł: